Thuế Khoán Là Gì? Đối Tượng Áp Dụng Phương Pháp

Thuế khoán là gì? Đây là câu hỏi thường gặp ở các hộ kinh doanh cá thể khi bắt đầu hoạt động. Hình thức nộp thuế này được xem là đơn giản, dễ thực hiện và phù hợp với mô hình kinh doanh nhỏ lẻ không có điều kiện quản lý sổ sách đầy đủ.

Thuế khoán là gì?

Thuế khoán là phương pháp xác định số thuế phải nộp dựa trên mức doanh thu ấn định. Đây là hình thức cơ quan thuế tự xác định doanh thu, sau đó áp dụng tỷ lệ thuế để tính ra số tiền mà hộ kinh doanh phải nộp.

Theo quy định hiện hành, thuế khoán bao gồm ba loại thuế chính:

• Thuế giá trị gia tăng (GTGT)
• Thuế thu nhập cá nhân (TNCN)
• Lệ phí môn bài

Phương pháp này áp dụng cho các cá nhân, hộ kinh doanh không có sổ sách kế toán hoặc không thể xuất trình hóa đơn chứng từ đầy đủ. Cơ quan thuế sẽ căn cứ vào đặc điểm kinh doanh, địa điểm, quy mô, ngành nghề, kết quả điều tra để khoán doanh thu.

Đối tượng áp dụng phương pháp thuế khoán

Phương pháp thuế khoán không áp dụng cho tất cả cá nhân, hộ kinh doanh mà chỉ giới hạn trong một số trường hợp cụ thể theo quy định của cơ quan thuế.

Hộ kinh doanh không thực hiện chế độ kế toán

Phương pháp thuế khoán được áp dụng với hộ, cá nhân kinh doanh có quy mô nhỏ và không có điều kiện thực hiện đầy đủ chế độ kế toán, hóa đơn, chứng từ. Nhóm này thường bao gồm:

• Hộ kinh doanh nhỏ lẻ tại chợ, buôn bán tự do
• Cá nhân làm nghề tự do như sửa chữa, dịch vụ nhỏ
• Người kinh doanh không thường xuyên hoặc theo mùa vụ

Hộ kinh doanh có địa điểm cố định

Chỉ những hộ kinh doanh có địa điểm kinh doanh ổn định, không di động thì mới được áp dụng phương pháp khoán. Với nhóm kinh doanh lưu động, không rõ địa chỉ hoặc hoạt động theo thời vụ ngắn hạn, cơ quan thuế sẽ áp dụng phương pháp khác như kê khai theo lần phát sinh.

Doanh thu dưới ngưỡng quy định

Nếu tổng doanh thu của hộ kinh doanh trong năm dưới 100 triệu đồng thì không phải nộp thuế GTGT và thuế TNCN. Tuy nhiên vẫn có thể phải nộp lệ phí môn bài nếu không thuộc diện miễn.

Cách tính thuế khoán hộ kinh doanh

Mỗi ngành nghề sẽ có tỷ lệ thuế khoán khác nhau, áp dụng trên mức doanh thu được xác định trước. Vậy công thức tính cụ thể ra sao và bao gồm những loại thuế nào?

Thuế GTGT và TNCN

Số thuế khoán phải nộp hằng tháng hoặc quý sẽ được cơ quan thuế xác định dựa trên:

• Doanh thu khoán: do cơ quan thuế ấn định
• Tỷ lệ thuế trên doanh thu: phụ thuộc vào ngành nghề kinh doanh

Ví dụ:

• Kinh doanh dịch vụ ăn uống: GTGT 3%, TNCN 1,5%
• Kinh doanh hàng hóa: GTGT 1%, TNCN 0,5%

Công thức:

• Thuế GTGT = Doanh thu khoán x Tỷ lệ GTGT
• Thuế TNCN = Doanh thu khoán x Tỷ lệ TNCN

Lệ phí môn bài

Lệ phí môn bài được xác định theo doanh thu năm:

• Doanh thu > 500 triệu đồng/năm: 1.000.000 đồng/năm
• 300 – 500 triệu đồng/năm: 500.000 đồng/năm
• 100 – 300 triệu đồng/năm: 300.000 đồng/năm

Nếu doanh thu dưới 100 triệu đồng/năm thì được miễn lệ phí môn bài.

Doanh thu miễn thuế khoán

Những hộ kinh doanh có doanh thu dưới 100 triệu đồng/năm sẽ không phải nộp thuế GTGT và TNCN. Tuy nhiên, cần lưu ý:

• Doanh thu là tổng doanh thu từ mọi hoạt động kinh doanh trong năm
• Cơ quan thuế vẫn có thể yêu cầu chứng minh mức doanh thu dự kiến

Không chứng minh được, người nộp thuế có thể bị áp mức thuế khoán như các hộ kinh doanh thông thường.

Lưu ý khi áp dụng thuế khoán

• Hộ kinh doanh cần kê khai doanh thu trung thực, tránh trường hợp bị ấn định thuế cao hơn thực tế
• Nếu có sử dụng hóa đơn lẻ, phải lưu trữ cẩn thận để xuất trình khi cơ quan thuế yêu cầu
• Cơ quan thuế có thể điều chỉnh mức khoán nếu phát hiện sai lệch trong hoạt động kinh doanh

Đặc biệt, nếu hộ kinh doanh mở rộng quy mô, sử dụng nhiều lao động hoặc đạt doanh thu cao thì nên cân nhắc chuyển sang phương pháp kê khai để minh bạch và có lợi về thuế lâu dài.

Bỏ thuế khoán – Lộ trình thay đổi từ 2025

Từ năm 2025, chính sách thuế đối với hộ kinh doanh sẽ có nhiều thay đổi đáng chú ý, trong đó nổi bật là việc bỏ thuế khoán theo lộ trình cụ thể. Đây là bước chuyển quan trọng trong công tác cải cách thuế, hướng tới việc quản lý minh bạch và đồng bộ.

Từ 1/6/2025: Hộ kinh doanh doanh thu lớn chuyển sang kê khai

Theo lộ trình cải cách thuế, từ ngày 1/6/2025, các hộ kinh doanh có doanh thu từ 1 tỷ đồng/năm trở lên thuộc một số ngành như:

• Dịch vụ ăn uống
• Nhà hàng, khách sạn
• Bán lẻ tiêu dùng

Bắt buộc chuyển sang sử dụng hóa đơn điện tử và kê khai doanh thu thực tế, không còn được áp dụng thuế khoán.

Từ 1/1/2026: Bãi bỏ hoàn toàn thuế khoán

Từ năm 2026, hình thức thuế khoán sẽ bị bãi bỏ hoàn toàn. Mọi hộ kinh doanh đều phải:

• Mở sổ sách ghi chép doanh thu
• Sử dụng hóa đơn điện tử
• Nộp thuế theo phương pháp kê khai

Đây là bước chuyển lớn nhằm minh bạch hóa hoạt động kinh doanh cá thể, chống thất thu thuế và tạo môi trường cạnh tranh công bằng.

Xem thêm: Luật Thuế TNDN Sửa Đổi 2025

Khi nào nên chọn thuế khoán?

Thuế khoán vẫn là lựa chọn hợp lý đối với các hộ kinh doanh nhỏ, không sử dụng hóa đơn, không có điều kiện thuê kế toán. Tuy nhiên, nếu:

• Doanh thu đạt từ 1 tỷ đồng/năm trở lên
• Có nhu cầu xuất hóa đơn cho khách
• Muốn mở rộng hoạt động và vay vốn ngân hàng

Nên chủ động chuyển sang phương pháp kê khai để phù hợp với xu hướng phát triển và quy định pháp luật.

Bạn là hộ kinh doanh hoặc cá nhân đang gặp khó khăn trong việc xác định thuế khoán, kê khai doanh thu hay chuẩn bị chuyển sang phương pháp kê khai theo quy định mới, dịch vụ kế toán thuế của Kế Toán Phạm Gia sẽ là giải pháp tối ưu. Với đội ngũ chuyên viên giàu kinh nghiệm, chúng tôi hỗ trợ tư vấn, lập hồ sơ thuế, báo cáo tài chính và đại diện làm việc với cơ quan thuế — giúp bạn yên tâm kinh doanh, tuân thủ đúng pháp luật và tiết kiệm chi phí tối đa.